Dhënia e një telefoni inteligjent ose tableti tek një fëmijë mund të duket si një shpërqendrim i lehtë, por një studim i fundit paralajmëron se mund të jetë i dëmshëm për zhvillimin e tyre.
Botuar në revistën JAMA Pediatrics, studimi zbuloi se fëmijët që qëndrojnë një deri në katër orë para ekranit në moshën 1 vjeç janë në një rrezik më të madh të vonesave të zhvillimit deri në moshën 2 vjeç. Ky studim gjithëpërfshirës përfshiu 7097 fëmijë, dhe hodhi dritë mbi sfidat e zhvillimit në fusha të tilla si si komunikimi, aftësitë fizike, zgjidhja e problemeve dhe aftësitë sociale.
“Kjo është një studim novator,” tha Dr. Jason Nagata nga Universiteti i California, duke theksuar madhësinë e kampionit dhe kohëzgjatjen e studimit, të cilët kanë mbushur një boshllëk kritik kërkimor.
Pjesëmarrësit ishin pjesë e Studimit të Lindjes, dhe Tre Brezave të Projektit Tohoku Medical Megabank të Japonisë, projekt i cili kishte grumbulluar të dhëna nga viti 2013 deri në 2017. Kërkimi vlerësoi përdorimin e ekranit të fëmijëve në moshën 1 vjeç dhe performancën e tyre zhvillimore në moshën 2 dhe 4 vjeç, bazuar në raportet e prindërve.
Artikull i ngjashëm:
Mediat sociale: Varësia e fshehur e gjeneratës sonë
Nga mosha 2 vjeç, fëmijët me deri në katër orë kohë ditore të kaluara para ekranit shfaqën deri në tre herë më shumë rrezik për zhvillimin e vonesave. Për ata të ekspozuar në më shumë se katër orë në ditë, rreziqet u rritën edhe më shumë, veçanërisht në fushat e komunikimit dhe zgjidhjes së problemeve.
Dr. John Hutton, nga Qendra Mjekësore e Spitalit të Fëmijëve në Cincinnati, theksoi rëndësinë e këtyre gjetjeve, duke sugjeruar se ato kanë implikime globale. Ai përmendi, “Fëmijët duhet të praktikojnë të folurin, dhe ekranet shpesh ua heqin këtë mundësi. Ndërsa ata mund të dëgjojnë shumë fjalë, ata nuk janë domosdoshmërisht duke praktikuar të folurit ose të angazhohen në komunikim të dyanshëm.”
Artikull i ngjashëm:
Verifikimi i moshës së përdoruesëve të rrjeteve sociale: Si mund të mbrojmë fëmijët tanë?
Për më tepër, ekranet mund t’i devijojnë fëmijët nga ndërveprimet e jetës reale, të cilat janë thelbësore për zhvillimin e aftësive sociale. Aktiviteti fizik dhe koha e kaluar duke luajtur, vendimtare për aftësitë fizike dhe krijimtarinë, gjithashtu shpesh rrezikohen nga shikimi pasiv i ekranit.
Vlen të përmendet se kërkimi kishte kufizime. Prindërit mund të nënraportojnë kohën para ekranit për shkak të pritshmërive shoqërore, ose të mbivlerësojnë përparimin zhvillimor të fëmijës së tyre. Përmbajtja specifike e kohës para ekranit gjithashtu nuk u vlerësua, dhe disa forma mund të jenë më të dobishme ose të dëmshme se të tjerat.
Artikull i ngjashëm:
Koha për t’u shkëputur nga smartphone: UNESCO propozon ndalimin e telefonave inteligjentë gjatë mësimit në shkolla
Për prindërit që kërkojnë alternativa ndaj ekraneve, ekspertët rekomandojnë libra, mjete për t’u ngjyrosur ose lodra. Nëse ekranet janë të nevojshme, përmbajtja edukative ose bisedat me video mund të jenë më zhvillimore. Përmbajtja që promovon të mësuarit aktiv në vend të përthithjes pasive është ideale.
Si Dr. Hutton, ashtu edhe Dr. Nagata, sugjerojnë se prindërit duhet të kufizojnë kohën e fëmijëve para ekranit, dhe të sigurohen që fëmijët të mos modelojnë përdorimin e tepërt të ekranit.
Artikull i ngjashëm:
Fenomeni i “Trurit të TikTok”: Një analizë e thellë në zvogëlimin e përqendrimit
Akademia Amerikane e Pediatrisë thekson cilësinë mbi sasinë e kohës para ekranit, duke ofruar burime për të ndihmuar familjet të vendosin udhëzime për kohën e kaluar para ekranit. Dr. Hutton përfundoi: “Është thelbësore t’i mbash fëmijët të lidhur me botën reale. Ka kohë për ekranet më vonë, sapo të kuptojmë më mirë nevojat e fëmijëve.”
