Në një artikull të ditëve të fundit të botuar në revistën e njohur Science, kërkues nga institucione të ndryshme, duke përfshirë Universitetin e Waterloo, Universitetin e Torontos, Universitetin e Yale dhe Universitetin e Pensilvanisë kanë studiuar mbi ndikimet e mundshme të inteligjencës artificiale (AI), veçanërisht modeleve të mëdha gjuhësore, mbi praktikat e kërkimit të shkencave sociale.
Profesor Igor Grossmann i Universitetit të Waterloo, shpjegon: “Ne synojmë të eksplorojmë se si praktikat e kërkimit të shkencave sociale mund të ndryshohen, apo edhe të revolucionalizohen, për të shfrytëzuar fuqinë e AI”.
Grossmann dhe kolegët e tij nënvizojnë se LLM-të, të trajnuara me vëllime të mëdha të të dhënave tekstuale, janë në mënyrë progresive të afta të përsërisin përgjigje dhe sjellje të ngjashme me njeriun. Kjo paraqet mundësi unike për testimin e teorive dhe hipotezave rreth sjelljes njerëzore në një shkallë të gjerë dhe me një ritëm të shpejtë.
Tradicionalisht, shkencat sociale përdorin një sërë metodash, si pyetësorët, testimet, studimet vëzhguese dhe eksperimentet, për të siguruar një paraqitje të përgjithësuar të karakteristikave të individëve, grupeve dhe kulturave, si dhe dinamikën e tyre. Megjithatë, rritja e sistemeve të sofistikuara të AI mund të ndryshojë natyrën e mbledhjes së të dhënave në shkencat sociale.
Artikull i ngjashëm:
Njihuni me mjetin e ri të shkrimit: WordPress publikon Asistentin Jetpack AI!
Grossmann shprehet, “Modelet e AI mund të përfaqësojnë një spektër të gjerë të përvojave dhe perspektivave njerëzore, ndoshta duke iu ofruar atyre një shkallë më të madhe lirie për të gjeneruar përgjigje të ndryshme sesa metodat tradicionale të pjesëmarrësve njerëzorë. Kjo mund të ndihmojë në zbutjen e shqetësimeve rreth përgjithësimit në kërkime.”
Philip Tetlock, Profesor i Psikologjisë në UPenn, sugjeron se “LLM-të mund të zëvendësojnë pjesëmarrësit njerëzorë për mbledhjen e të dhënave. LLM-të kanë provuar tashmë aftësinë e tyre për të gjeneruar përgjigje realiste në sondazhet rreth sjelljes së konsumatorit. Unë besoj se ka një mundësi prej 90% që LLM-të të revolucionalizojnë parashikimet e bazuara në sjelljen njerëzore, brenda tre vjetësh. Megjithatë, si reagojnë njerëzit ndaj këtij ndryshimi është një pyetje krejtësisht tjetër”.
Artikull i ngjashëm:
ChatGPT AI rezulton i suksesshëm në kërkimin financiar
Koncepti i përdorimit të sistemeve të AI për aplikacione të tilla ka mbledhur opinione të ndryshme, por studimet që përdorin pjesëmarrës të simuluar nga AI mund të përdoren për të gjeneruar hipoteza novatore, që mund të konfirmohen më pas në popullatat njerëzore.
Sidoqoftë, studiuesit paralajmërojnë mbi problematikat e mundshme në këtë qasje, siç është fakti që LLM-të shpesh trajnohen për të lënë anash paragjykimet socio-kulturore që ekzistojnë te njerëzit e jetës reale, duke e bërë kështu sfidues për sociologët që të studiojnë këto paragjykime duke përdorur AI.
Artikull i ngjashëm:
Japonia thyen barrierat: Hiqen të drejtat e autorit mbi të dhënat e trajnimit të AI!
Bashkëautoria e artikullit, Profesoreshë Dawn Parker nga Universiteti i Waterloo-s, thekson se duhet të krijohen udhëzime për qeverisjen e LLM-ve në kërkime. Ajo vëren, “Shqetësimet pragmatike me cilësinë e të dhënave, drejtësinë dhe barazinë e aksesit në sistemet e fuqishme të AI do të jenë të rëndësishme. Prandaj, është thelbësore të sigurohet që LLM-të e shkencave sociale, si të gjitha modelet e tjera shkencore, të jenë me burim të hapur.”
Gjithashtu, ajo shtoi se algoritmet dhe të dhënat e tyre duhet të jenë të aksesueshme për të gjithë për analizim, testim dhe modifikim. Ruajtja e transparencës dhe e përsëritshmërisë është mënyra e vetme për të siguruar që kërkimi i shkencave shoqërore, i ndihmuar nga AI të përmirësojë vërtet të kuptuarit tonë mbi përvojën njerëzore.
