Më shumë se 100 organizata ndërkombëtare, mes tyre Amnesty International dhe Save the Children, u kanë bërë thirrje qeverive në mbarë botën që të vendosin rregulla më të forta për inteligjencën artificiale, me fokus mbrojtjen e fëmijëve. Apeli vjen vetëm një ditë përpara samitit të parë global të Kombeve të Bashkuara mbi qeverisjen e AI, ku pritet të diskutohen sfidat dhe rreziqet që sjell kjo teknologji.
Koalicioni, i udhëhequr nga organizata 5Rights Foundation, argumenton se inteligjenca artificiale tashmë po shkakton dëme tek fëmijët dhe se mënyra aktuale e rregullimit ndërhyn vetëm pasi dëmi ka ndodhur. Sipas tyre, përgjegjësia nuk duhet t’u lihet prindërve, por vetë kompanive që zhvillojnë dhe shpërndajnë modelet e AI.
Ky reagim vjen në një kohë kur janë shtuar paditë ndaj kompanive si OpenAI dhe Character Technologies, të cilat akuzohen se chatbot-et e tyre mund të kenë ndikime negative tek të miturit. Kritikat janë përqendruar veçanërisht tek chatbot-et “shoqërues”, të krijuar për të simuluar marrëdhënie emocionale afatgjata, ndërsa disa organizata pretendojnë se këto produkte promovohen si të sigurta për fëmijët pa paralajmërime të mjaftueshme.
Lexo edhe: Britania paralajmëron prindërit: Mos postoni fotografi të fëmijëve në internet
Në deklaratën e publikuar para samitit të OKB-së, organizatat kërkojnë që qeveritë të fokusohen tek modelet e biznesit të kompanive të AI. Sipas tyre, për sa kohë që kompanitë shpërblehen për rritjen e angazhimit, mbledhjen e të dhënave dhe nxjerrjen e produkteve sa më shpejt në treg, siguria e fëmijëve do të mbetet në plan të dytë.
Koalicioni propozon 10 masa konkrete, mes të cilave detyrimin që kompanitë të provojnë se sistemet e tyre janë të sigurta për fëmijët përpara se të hidhen në treg, vendosjen e gjobave për shkeljet e të drejtave të fëmijëve, ndalimin e elementeve të dizajnit që shfrytëzojnë dobësitë psikologjike të tyre, si edhe ndalimin e përdorimit komercial të imazheve, zërit dhe të dhënave biometrike të fëmijëve.
Sipas organizatave, nuk është e nevojshme të krijohen ligje të reja. Mjafton që shtetet të zbatojnë angazhimet që kanë marrë tashmë përmes Konventës së OKB-së për të Drejtat e Fëmijëve dhe Global Digital Compact. “Respektimi i të drejtave të fëmijëve duhet të jetë një kusht për të bërë biznes, jo një zgjedhje opsionale”, thekson drejtoresha ekzekutive e 5Rights Foundation, Leanda Barrington-Leach.
