Lënia e duhanit nuk është thjesht çështje vullneti. Nikotina krijon varësi dhe për këtë arsye dëshira për cigare, nervozizmi, vështirësia në përqendrim apo problemet me gjumin janë të zakonshme pas ndërprerjes. Megjithatë, ekzistojnë metoda të studiuara mirë që mund t’i rrisin ndjeshëm shanset për ta lënë duhanin përfundimisht.
1. Cakto një datë konkrete për cigaren e fundit
Një nga hapat më praktikë është zgjedhja e një dite të caktuar për ta lënë duhanin. Para kësaj date, hiq cigaret, çakmakët dhe tavllat nga shtëpia, makina apo vendi i punës dhe identifiko situatat që të nxisin të pish: kafeja, alkooli, stresi, pushimet në punë apo shoqëria me duhanpirës. Planifikimi paraprak të ndihmon të kesh një alternativë kur të shfaqet dëshira për cigare.
2. Mos u mbështet vetëm te vullneti
Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, kombinimi i mbështetjes profesionale me trajtimet kundër varësisë nga nikotina rrit ndjeshëm mundësinë për ta lënë duhanin me sukses. Këshillimi individual, në grup apo edhe mbështetja telefonike dhe digjitale mund të ndihmojnë në menaxhimin e zakoneve dhe situatave që lidhen me cigaren.
3. Terapia zëvendësuese me nikotinë mund të ndihmojë
Patch-et, çamçakëzët dhe pastilat me nikotinë e japin nikotinën pa tymin dhe shumë prej substancave toksike që prodhohen nga djegia e duhanit. Një rishikim i madh Cochrane gjeti se kombinimi i një forme me veprim të gjatë, si patch-i, me një formë me veprim të shpejtë, si çamçakëzi ose pastila, funksionon më mirë sesa përdorimi i vetëm një forme.
Lexo edhe: Çfarë ndodh me trurin dhe jetën tonë nëse rrimë 1 vit të tëre pa Internet?
4. Ekzistojnë edhe barna që reduktojnë dëshirën për cigare
OBSH rekomandon disa trajtime farmakologjike efektive për lënien e duhanit, përfshirë vareniklinën, terapinë zëvendësuese me nikotinë, bupropionin dhe cytisine. Zgjedhja varet nga personi, historiku mjekësor dhe disponueshmëria e barnave, ndaj veçanërisht për barnat me recetë duhet konsultuar mjeku ose farmacisti.
5. Përgatitu për momentet kur dëshira bëhet e fortë
Dëshira për të ndezur një cigare zakonisht vjen në valë dhe kalon. Në këto momente mund të ndihmojë shtyrja e vendimit për disa minuta, pirja e ujit, një shëtitje e shkurtër, frymëmarrja e ngadaltë, çamçakëzi apo ndryshimi i aktivitetit. Aktiviteti fizik gjithashtu mund të ndihmojë përkohësisht në reduktimin e dëshirës dhe simptomave të abstinencës.
6. Ndrysho rutinat që truri i ka lidhur me cigaren
Nëse gjithmonë pi cigare me kafenë, provo përkohësisht një pije tjetër ose pi kafenë në një ambient tjetër. Nëse cigaren e ndez pas ushqimit, ngrihu menjëherë për një shëtitje ose laj dhëmbët. Qëllimi është të dobësohet gradualisht lidhja automatike “situatë = cigare”.
7. Një cigare nuk do të thotë se gjithçka dështoi
Rikthimet janë të zakonshme gjatë procesit të lënies së duhanit. Në vend që një cigare të kthehet në një paketë të plotë, është më e dobishme të identifikohet çfarë e shkaktoi dhe të rifillohet plani. Shumë ish-duhanpirës kanë pasur më shumë se një përpjekje përpara se ta linin përfundimisht.
Metoda më efektive? Kombinimi
Provat tregojnë se strategjia më e fortë nuk është një “truk” i vetëm. Mbështetja për ndryshimin e sjelljes e kombinuar me trajtime të provuara për varësinë nga nikotina ofron shanse më të mira sesa përpjekja pa ndihmë. Dhe përfitimet fillojnë shpejt pas cigares së fundit, ndërsa me kalimin e kohës reduktohen rreziqet e lidhura me sëmundjet kardiovaskulare, respiratore dhe kancerin.
