Një gabim i një sistemi të inteligjencës artificiale, i kombinuar me një hetim shumë të dobët policor, çoi në arrestimin dhe burgosjen e një gruaje të pafajshme për gati gjashtë muaj në Shtetet e Bashkuara.
Sipas një reportazhi të publikuar nga stacioni radiofonik amerikan WDAY në Dakotën e Veriut, 50-vjeçarja Angela Lipps kaloi afro gjashtë muaj në burg pasi policia e qytetit Fargo përdori një program të njohjes së fytyrës me inteligjencë artificiale, i cili e identifikoi gabimisht si të dyshuar në një rast mashtrimi bankar.
Lipps është nënë e tre fëmijëve dhe gjyshe e pesë nipërve e mbesave. Ajo thotë se ka jetuar gjithë jetën e saj në zonën qendrore të shtetit Tennessee, rreth një mijë milje larg vendit ku ndodhën krimet për të cilat u akuzua. Në korrik të vitit të kaluar, ndërsa po kujdesej për katër fëmijë në shtëpi, në derën e saj mbërritën marshalët federalë amerikanë, të cilët e arrestuan me armë në dorë. Fillimisht ajo u dërgua në një burg në Tennessee si e arratisur nga drejtësia në Dakotën e Veriut. Për shkak të këtij statusi, ajo u mbajt pa të drejtë lirimi me kusht dhe qëndroi rreth katër muaj në burg. Gjatë kësaj kohe iu caktua një avokat nga gjykata për procesin e ekstradimit dhe iu tha se do të duhej të udhëtonte në Dakotën e Veriut për të kundërshtuar akuzat. “Unë nuk kam qenë kurrë në Dakotën e Veriut dhe nuk njoh askënd atje,” tha Lipps për radion WDAY.
Sipas dokumenteve të policisë së Fargo të siguruara nga media, gabimi filloi nga disa pamje kamerash sigurie që hetuesit po analizonin gjatë hetimeve për mashtrime bankare në prill dhe maj të vitit 2025. Në pamje shfaqej një grua që përdorte një kartë identiteti të rreme të ushtrisë amerikane për të tërhequr dhjetëra mijëra dollarë nga banka. Për të identifikuar të dyshuarin, hetuesit përdorën një program të inteligjencës artificiale për njohjen e fytyrës. Sistemi identifikoi Angela Lipps si personin që shfaqej në video.
Megjithatë, sipas raportimeve, policia bëri shumë pak për të verifikuar këtë rezultat. Dokumentet gjyqësore tregojnë se një detektiv mendoi se tiparet e fytyrës, forma e trupit dhe flokët e të dyshuarës përputheshin me Lipps. Por vetë Lipps thotë se askush nga policia e Fargo nuk e telefonoi apo e mori ndonjëherë në pyetje para arrestimit. Situata u përkeqësua edhe më shumë kur policia e Fargo nuk e mori Lipps nga burgu në Tennessee deri 108 ditë pas arrestimit të saj. Vetëm atëherë ajo u transportua me avion drejt Dakotës së Veriut për t’u paraqitur në gjykatë.
Lexo edhe: Ky mjet i IA mund të zbulojë rrezikun e dhunës në familje vite para se viktimat të kërkojnë ndihmë
Intervista e parë që policia bëri me të ndodhi në dhjetor, kur ajo kishte kaluar tashmë më shumë se pesë muaj në burg. Avokati i saj në Dakotën e Veriut, Jay Greenwood, tha se mbështetja vetëm tek njohja e fytyrës nuk duhet të jetë e mjaftueshme për një arrestim. Sipas tij, nëse e vetmja provë është një identifikim nga sistemi i njohjes së fytyrës, hetuesit duhet të verifikojnë shumë më tepër detaje përpara se të ndërmarrin veprime të tilla. Greenwood paraqiti në gjykatë dokumente bankare që provonin se në momentin kur ishte kryer mashtrimi bankar, Lipps ndodhej më shumë se 1,200 milje larg, në Tennessee. Pas kësaj, policia vendosi ta lironte nga burgu në prag të Krishtlindjeve dhe të heqë dorë nga akuzat.
Megjithatë, sipas Lipps, policia nuk ofroi asnjë ndihmë për kthimin e saj në shtëpi. Pa para dhe e bllokuar në qytetin Fargo, ajo u ndihmua nga disa avokatë vendas që mblodhën para për t’i paguar një hotel. Një organizatë jofitimprurëse e quajtur F5 Project organizoi më pas udhëtimin e saj për t’u kthyer në Tennessee. Lipps tregoi se kur doli nga burgu kishte vetëm rrobat e verës dhe nuk kishte as pallto, ndërsa jashtë ishte shumë ftohtë dhe kishte borë në tokë. Ajo tha se ishte e frikësuar dhe nuk dinte si do të kthehej në shtëpi. Pas gjithë kësaj periudhe në burg, Lipps thotë se humbi shtëpinë, makinën dhe madje edhe qenin e saj. Sipas saj, askush nga policia e Fargo nuk i ka kërkuar falje për gabimin që çoi në arrestimin e saj. Ky nuk është rasti i vetëm kur një gabim i inteligjencës artificiale në njohjen e fytyrës ka çuar në arrestimin e personave të pafajshëm. Vitin e kaluar në Nju Jork, policia arrestoi një burrë të quajtur Trevis Williams bazuar në një përputhje të sistemit të njohjes së fytyrës nga pamje shumë të paqarta kamerash sigurie, edhe pse ai ishte dukshëm më i gjatë se personi në video. Në një rast tjetër në Detroit, një grua paditi policinë pasi u arrestua për vrasje pasi një sistem i ngjashëm e kishte identifikuar gabimisht si të dyshuarën.
Raste të tilla po nxisin debate të forta mbi përdorimin e inteligjencës artificiale në hetimet policore dhe rrezikun që teknologjitë e reja të përdoren pa verifikime të mjaftueshme njerëzore.
