Biohub i Mark Zuckerberg dhe Priscilla Chan po investon 500 milionë dollarë për të ndërtuar modele të inteligjencës artificiale të qelizave njerëzore, ndërsa gjigantët e teknologjisë garojnë për të sjellë inteligjencën artificiale në biologji.
CEO i Meta, Mark Zuckerberg dhe gruaja e tij Priscilla Chan, po ndërtojnë modele të inteligjencës artificiale (IA) të qelizave njerëzore, në një projekt që ata thonë se mund të ndihmojë “në përshpejtimin e kurimit dhe parandalimit të të gjitha sëmundjeve”.
Organizata e tyre jofitimprurëse, Biohub, javën e kaluar njoftoi një iniciativë pesëvjeçare për të krijuar teknologjitë dhe grupet e të dhënave të nevojshme për të ndërtuar modele parashikuese të qelizave njerëzore.
Organizata tha se të dhënat që gjeneron do të bëhen të hapura dhe të disponueshme falas për studiuesit në të gjithë botën.
Biohub thotë se simulimet e qelizave njerëzore me IA mund t’u lejojnë studiuesve të studiojnë sëmundjet në mënyrë dixhitale në një shkallë dhe shpejtësi që nuk është e mundur në laborator sot. Nëse janë mjaftueshëm të sakta, modele të tilla mund t’i ndihmojnë shkencëtarët të kuptojnë se si sillen qelizat në shëndet dhe sëmundje, të zbulojnë shkaqet e sëmundjeve dhe të tregojnë drejt trajtimeve të reja.
Qëllimi afatgjatë i iohub është të kurojë të gjitha sëmundjet njerëzore përmes kryqëzimit të IA-së dhe biologjisë, tha Zuckerberg vitin e kaluar.
Në vitin 2016, çifti krijoi organizatën për të bashkuar shkencëtarë dhe inxhinierë për të zhvilluar teknologji që “vëzhgojnë, matin dhe programojnë biologjinë në nivel qelizor”.
Biohub tha se që atëherë ka mbledhur të dhënat më të mëdha të qelizave të vetme në nivel global dhe ka ndërtuar infrastrukturë të specializuar kompjuterike në shkallë të gjerë të dedikuar për kërkime biologjike.
Lexo edhe: Agjenti IA fshiu të gjithë bazën e të dhënave të kompanisë në 9 sekonda dhe pastaj kërkoi falje
Iniciativa e re pasqyron një besim në rritje në të gjithë industrinë e shkencave të jetës se modelet e IA-së të trajnuara në grupe të mëdha të dhënash biologjike mund të transformojnë mënyrën se si zbulohen ilaçet, trajtimet dhe terapitë.
Organizata do të shpenzojë 400 milionë dollarë (rreth 348 milionë euro) për punën e saj dhe do të vërë në dispozicion 100 milionë dollarë të tjerë (rreth 87 milionë euro) për studiuesit e jashtëm. Partnerët e saj përfshijnë prodhuesin e çipave Nvidia dhe institucionet kryesore kërkimore.
Të dhënat janë sfida
Biohub thotë se shkalla do të jetë qendrore në përpjekje pasi parashikimet e IA-së bëhen më të dobishme ndërsa vëllimi dhe cilësia e të dhënave biologjike rritet.
“Për të ndërtuar inteligjencë artificiale që mund të përfaqësojë me saktësi kompleksitetin e plotë të biologjisë dhe të përshpejtojë kërkimin shkencor, na duhen shumë më tepër të dhëna sesa ekzistojnë sot”, tha Alex Rives, kreu i shkencës në Biohub, në një njoftim.
“Na duhen teknologji të reja për të vëzhguar qelizën, nga niveli molekular deri në atë të indeve, dhe në kontekstin e shëndetit dhe sëmundjes”, shtoi ai.”
Por studiuesit nuk e dinë se sa të dhëna do të nevojiten për të bërë modelet qelizore mjaftueshëm të sakta për të prodhuar parashikime të besueshme.
Biohub tha gjithashtu se do të nevojitet një përpjekje shumë më e madhe globale për të arritur shkallën e nevojshme.
Rives tha se shpresonte që financues të tjerë do të shtonin fondet që Biohub po u vë në dispozicion studiuesve të jashtëm.
Biologjia e mundësuar nga inteligjenca artificiale është një industri në zhvillim, pasi organizatat kërkimore, kompanitë e teknologjisë dhe zhvilluesit e barnave kërkojnë mënyra për të përdorur të mësuarit automatik për të kuptuar sëmundjet dhe për të hartuar trajtime të reja më shpejt.
Kompani të tjera teknologjike po shtyjnë gjithashtu drejt biologjisë së mundësuar nga inteligjenca artificiale.
Isomorphic Labs, një kompani e Alphabet e ndërtuar mbi DeepMind të Google, po përdor inteligjencën artificiale për zbulimin e barnave dhe thotë se po punon për të hartuar ilaçe të reja.
Microsoft ka publikuar gjithashtu disa modele të inteligjencës artificiale të kujdesit shëndetësor, duke përfshirë ato për imazhe mjekësore, gjenomikë, të dhëna klinike dhe kërkime biomjekësore, ndërsa platforma BioNeMo e Nvidia po përdoret nga kompanitë e shkencave të jetës për zbulimin e barnave të drejtuara nga inteligjenca artificiale.
