Në Finlandë dhe Suedi, qendrat e mëdha të të dhënave – të njohura për konsumin e madh të energjisë – po kthehen në burime ngrohjeje për mijëra familje. Ndërsa serverat punojnë pandërprerë për të përpunuar informacionet tona digjitale, nxehtësia që prodhohet nga këto pajisje po shfrytëzohet për të ngrohur shtëpitë dhe për të ulur ndotjen.
Në qytetin Mantsala të Finlandës, inxhinieri Ari Kurvi ngroh shtëpinë dhe bën dush falë energjisë së tepërt të një qendre të të dhënave vetëm 5 kilometra larg. Qendra, me kapacitet 75 megavat, prodhon mjaftueshëm nxehtësi sa për të mbuluar dy të tretat e nevojave të qytetit, duke ulur faturat dhe duke ndihmuar mjedisin. Teknologjia funksionon përmes një sistemi tubash dhe pompash që mbledhin nxehtësinë e serverave dhe e dërgojnë drejt shtëpive.
Kurvi është një nga pionierët e këtij koncepti, pasi që në vitet 1980 kishte vënë re se nxehtësia që dëmtonte serverat ishte pikërisht ajo që njerëzit kishin nevojë jashtë në dimrin e ftohtë nordik. Ai e zbaton për herë të parë idenë në vitin 2009, dhe sot projekti i Mantsala-s është ndër të parët në botë që funksionon në një shkallë kaq të madhe.
Lexo edhe: Europa drejt fundit të parasë fizike? Ligji i ri ndez alarmin për privatësinë financiare
Finlanda po shkon edhe më tej. Jashtë Helsinkit, Microsoft po ndërton një qendër të re të dhënash që pritet të sigurojë ngrohje për rreth 100,000 shtëpi – afro 40% të qytetit Espoo. Madje një nga termocentralet me qymyr është mbyllur, sepse nuk është më i nevojshëm.
Edhe pse qendrat e të dhënave konsumojnë shumë energji, rikuperimi i nxehtësisë së tyre po konsiderohet një mënyrë për të zvogëluar ndikimin e tyre negativ. Kërkesa globale për energji nga kjo industri pritet të rritet me 50% deri në vitin 2027, ndërsa me rritjen e përdorimit të inteligjencës artificiale, nevojat pritet të rriten edhe më shumë.
Vendet nordike janë ideale për këto projekte falë klimës së ftohtë, energjisë së lirë nga burime të rinovueshme dhe rrjetit të gjerë të tubacioneve për sistemet e ngrohjes qendrore. Këto sisteme, të quajtura “district heating”, lejojnë që nxehtësia e mbetur të përdoret në mënyrë efikase për qytete të tëra.
Në një botë ku teknologjia po konsumon gjithnjë e më shumë energji, vendet nordike po tregojnë se edhe mbetjet nga serverat mund të bëhen një burim i pastër dhe i vlefshëm për komunitetin.
